Сунтаар — Олоҥхо дойдутун уйгулаах ыһыаҕа буолуо 7 күн хаалла. Быйылгы ыһыах үйэҕэ биирдэ төрөөн ааһар, аар тайҕа ырыаһыта С.А. Зверев-Кыыл Уола 125 сылыгар ананар. Өрөспүүбүлүкэ таһымнаах ыһыах буолан, номнуо ыраахтан-чугастан ыалдьыттар кэлитэлээн эрэллэр, диэн «Сунтаар сонуннара» хаһыат суруйар.
Дьокуускайтан Сунтаарга диэри айаннаан кэлээччилэргэ кылгас ыйынньык бэлэмнээтибит. Баҕар, кимиэхэ эмит туһалаах буолуоҕа. Ол курдук, Сунтаар улууһа Дьокуускайтан 942 км тэйиччи сытар. Дьокуускайтан сөмөлүөтүнэн эбэтэр сиринэн кэлиэххэ сөп. Бу матырыйаалбытыгар сиринэн айан туһунан билиһиннэриэхпит.
Сиринэн кэлэр буоллахха Горнай, Бүлүү, Үөһээ Бүлүү, Ньурба улуустарынан аараан ааһаҕын. Бүлүү өрүһү паромунан 3 туоруугун. Бастакы паром Үөһээ Бүлүүгэ баар. Онтон Ньурба улууһугар Күндээдэҕэ, үһүс түмүктүүр парому Сунтаар улууһугар Устьеҕа туоруугун.
Үөһээ Бүлүүгэ паром түүннэри чаас арыттаах кэлбит тиэхиньикэлэри туоратар. Манна айанньыттар паром сүүрэр бириэмэтин сөпкө учуоттаатахтарына улаханнык кэтэспэккин диэн этэллэр. Ол эрэн, өрөһү туоруур бириэмэ уһун соҕус буолар. Бүгүҥҥү күн туругунан Күндээдэ аннынан паром түүннэри сүүрбэт. Манна түүн кэлбит айанньыттар өрүскэ тохтоон массыынаҕа утуйан ылаллар. Сарсыарда 08.00 ч. тиэхиньикэлэри туоратан саҕалыыр дииллэр. Онтон Сунтаарга Устье аннынан 4 паром сүүрэр. ИП»Яковлев» парома түүннэри сүүрэр. Сунтаар паромнара ыһыаҕынан сибээстээн тиэхиньикэ сырыытыттан хойукка диэри сүүрүөхтэрин сөбүн иһитиннэрдилэр.
Үксүн таксилар Дьокуускайтан үлэ чааһын бүтүүтэ араҕаллар. Бастакы тохтобулунан- аһыыр сиринэн Горнай Маҕараһа буолар. Манна араас аһыыр сирдэр бааллар. Биир киһи ортотунан 400-600 солк. аһыан сөп. Суол үгүс сиринэн аспаал. Ол эрэн, алдьаммыт учаастактар бааллар. Айанньыттар этэллэринэн, Үөһээ Бүлүү кыраныыссатыттан суол туруга мөлтүүр. Ордук быстар мөлтөх суол кэрчигэ парому туораатахха баар.
Бу сири тиэхиньикэлэр сэрэнэн, аа-дьуо айанныыллар. Уонна атын суол кэмигэр көннөрүллэн иһэр буолан туруктара үчүгэй. Бэйэ тиэхиньикэтинэн айаннааччылар улуус кыраныыссаларыгар тохтоон ааһаллар, сынньаналлар. Манна хас биирдии улууһу билиһиннэрэр тохтобуллар бааллар. Улуус историятын тэҥэ, тугунан дьарыктанарын, туох кэрэ-бэлиэ сирдээҕин билсиэххэ сөп. Аһыыр сирдэр эмиэ улуус аайы бааллар.
Уматык сапыраапкалара сотору-сотору кэлэллэр. Барыларыгар сибээс хабар. Карточканан төлөбүрү ылаллар. Ону тэҥэ, гаас сапыраапкалара эмиэ бааллар.
Паромнары этэҥҥэ туораатахха, үлэ чааһын кэннэ айаннаабыт массыыналар сарсыарда 10.00-11.00ч. Сунтаары булаллар. Сорох айанньыттар Дьокуускай куораттан ааттаах эрдэ тахсаллар уонна хонуктарыгар Сунтаарга тиийэллэр.
Таксинан бырайыас сыаната 7000 солк. Сунтаар таксилара ыраах айаҥҥа дьону таһа үөрэммит буоланнар, массыыналарыгар сымнаҕас олбохтоохтор, тастан быылы киллэрбэттэр, салгыны тымныталлар, сорохторго тэлэбиисэр баар буолар.
Сунтаар уйгулаах ыһыаҕар көрсүөххэ диэри!
Мира АФАНАСЬЕВА
(Матырыйаалга сорох хаартыскалары бу нэдиэлэҕэ Дьокуускайтан сиринэн кэлбит айанньыт биэрдэ)
Читайте нас в:
